Bæn og hugleiðing að morgni dags.

Útvarpsfréttir.

Umsjón: Una Margrét Jónsdóttir.

Hvernig horfum við á nútíðina og hvernig spáum við í framtíðina? Getum við litið til baka og greint fortíðina? Getum við komist að því hver viðhorf ungs fólks voru árið 1940? En árið 2011? Hvernig hafa hugmyndir fólks breyst á 50 árum? Og hvernig sér það þróunina fyrir sér næstu 50 ár?

Í þáttunum Kynslóðir mætast verður rætt við þrettán Íslendinga sem fæðast og alast upp á ólíkum tímum. Eldri viðmælendurnir eiga það sameiginlegt að hafa fæðst áður en Ísland varð lýðveldi og yngri viðmælendurnir fæddust allir eftir að Gleðibankinn var orðinn að klassík og Perlan að kennileiti í Reykjavík. Í eldri hópnum er yngsti viðmælandinn 73 ára og sá elsti 90 og í yngri hópnum er sá elsti 18 ára gamall og þeir yngstu 14 ára gamlir. Á milli elsta og yngstu viðmælendanna eru 76 ár.

Hvaða hugmyndir hafa þessir einstaklingar um menntun, störf, byggðarþróun, náttúruna, auðlindir, alþjóðamál, íslenska tungu og íslenskan mat? Hverju myndu þeir vilja breyta í íslensku samfélagi? Endurspegla tvær kynslóðir tvö ólík viðhorf? (Áður á dagskrá 2011)

Hvað eiga kynslóðirnar sameiginlegt? Hvað greinir þær að? Hvaða breytingar hafa orðið á hugmyndum fólks á hálfri öld? Hvernig sjá þessar tvær kynslóðir framtíðina fyrir sér? Umsjón: Gerður Jónsdóttir.

Hvert var viðhorf til menntunar á fyrri hluta 20. aldar þegar þrír menntaskólar voru á landinu og einn háskóli? Hvert er viðhorf til menntunar hjá ungu fólk nú, í samfélagi með þrjátíu og fjóra framhaldsskóla og sjö háskóla? Hvert var draumastarf fólks þegar stærstu atvinnuvegirnir voru landbúnaður og sjávarútvegur? Hver eru draumastörf ungs fólks nú á dögum í samfélagi þar sem 75% landsmanna starfa við þjónustustörf? Í fyrsta þætti Kynslóðir mætast heyrum við í viðmælendum þáttarins ræða um menntun og störf í fortíð, nútíð og framtíð.

frá Veðurstofu Íslands.

Fjöllin, fólkið, kyrrðin, pollurinn og erótískar skáldsögur. Þetta og fleira til laðar fólk til Tálknafjarðar. Atvinna er grundvallaratriði, slúðrið getur verið hvimleitt en samheldnin vegur upp á móti. Íbúum fækkar þrátt fyrir uppgang og húsnæði er af skornum skammti en Tálknfirðingar gefast ekki upp. Fjörðurinn rígheldur.

Umsjón: Arnhildur Hálfdánardóttir.

„Alltaf þegar ég vaknaði á morgnana og dró gardínurnar frá herbergisglugganum þá sá ég bara fjöllin svo ég dró aftur fyrir og fór að gráta. Ég sagði mömmu að ég vildi fara aftur heim, að ég vildi ekki búa hérna.“

Í þessum þriðja og síðasta þætti um lífið á Tálknafirði er rætt við innflytjendur og fjallað um alþjóðleg tengsl Tálknafjarðar sem eru mikil og teygja sig langt aftur í aldir.

Þátturinn var fyrst á dagskrá 14. október 2017.

Messa frá Lágafellskirkju í Mosfellsbæ. Kirkjukór Mosfellsbæjar leiðir sálmasöng og messusvör. Organisti og kórstjóri er Bjarmi Hreinsson. Agnes Eyja Gunnarsdóttir leikur á fiðlu.

Sr. Arna Grétarsdóttir predikar og þjónar fyrir altari ásamt sr. Guðlaugu Helgu Guðlaugsdóttur. Andrea Axelsdóttir kirkjuvörður les lokabæn.

TÓNLIST Í MESSUNNI -

Fyrir predikun

Forspil: Ave Maria William Gomez

508 Ég tigna kærleikskraftinn hljóða Gerhard Tersteegen – Sigurbjörn Einarssson

269 Gloría Jacques Berhier – Taizé 1978 (Lúk.2.14)

712 Er vaknar ást á vori lífs Linda S. Prindule - Kristján Valur Ingolfsson

697 Ég bið sú gæfa gefist Hjörleifur Hjartarson – Daníel Þorsteinsson

705 Hvar sem ófriður hreyfir sér Hallgrímur Pétursson Ps.21 - Hagenau

Eftir predikun

Kórsöngur- Gef mér kærleik Gísli á Uppsölum - Ásbjörg Jónsdóttir

287 Þinn vilji Guð T. Patrick Matsikenyiri – Kristján Valur Ingólfsson. L. Paatrick Matsikenyiri

296 Þér friður á jörðu fylgi nú Frá Gvatemala – Kristján Valur Ingólfsson

Eftirspil: Ást Magnús Þór Sigmundsson – Sigurður Norðdal

Íslenskt lag eða tónverk.

Útvarpsfréttir.

Í Krakkaheimskviðum fjöllum við um fréttir af því sem gerist ekki á Íslandi, en tengist því samt stundum. Karitas kafar í heimsmálin ásamt góðum gestum og fjallar á einfaldan, skýran og skemmtilegan hátt um allt milli himins og jarðar.

Umsjón: Karitas M. Bjarkadóttir

Í þessum þætti Krakkaheimskviða skoðum við Evrópusambandið, ESB. Það hefur verið mikið til umræðu, bæði í fyrri þáttum Krakkaheimskviða og meðal Íslendinga. Hvers vegna? Og hvað gerir þetta samband eiginlega? Fréttamaðurinn Þorgils Jónsson er gestur þáttarins.

Umsjón: Elísabet Jökulsdóttir.

Lesarar: Þröstur Leó Gunnarsson og Vilborg Halldórsdóttir.

(frá árinu 2000)

Annar þáttur: Ástin er sona mikið villidýr.

Lesið úr bókum Halldórs Laxness.

Lesarar: Þröstur Leó Gunnarsson og Vilborg Halldórsdóttir.

Þátturinn var fyrst á dagskrá 11. september 2000.

Styrkt af Menningarsjóði útvarpsstöðva.

Þáttur fyrir áhugafólk um listir og menningu. Ljósi varpað á það sem efst er á baugi hverju sinni, menningin nær og fjær skoðuð frá ólíkum sjónarhornum og skapandi miðlar settir undir smásjána.

Úrval úr Lestarþáttum vikunnar.

Útvarpsfréttir.

Tónhjólið snýst og snýst og upp koma sögur af tónlist, nýrri og gamalli. Ólíkar stefnur og straumar skjóta upp kolli og líka hljóðfæri, hugtök og túlkunarmöguleikar. Hugað verður að einhverju því sem hæst ber á tónlistarsviðinu í heimi sígildrar tónlistar og djasstónlistar á hverjum tíma.

Í Tónhjóli dagsins skoðum við tónlist sem sprettur úr borgarsamfélögum í Bandaríkjunum og Bretlandi, þar sem tónlistarfólk finnur leiðir til þess að sporna gegn flóknum vefi kerfisbundins rasisma og samsköpun er mótvægi við stjörnuvæðingu. Samruni ólíkra stíla er fyrirferðamikill og minni úr poppkúltúr finna sér leið inn í heim samtímatónlistar - og öfugt. Við ætlum að heyra bæði gamla og nýja tónlist sem sprettur úr gróskumiklu tónlistarlífi, fyrst í fríspuna senum í Chicago og miðevrópu og heyrum tvö verk af tónleikum Wadada Leos Smith í Iðnó í nóvember sl.

Við bregðum okkur svo til Suður Lundúna þar sem tónlist er nýtt sem vettvangur listrænna inngripa og yfirlýsinga og sníkjum okkur far þaðan til bandaríkjanna þar sem frjósöm ljóðskáld og framleiðendur hrista upp í hip-hop hljómnum.

Tónlist í þættinum:

Klein - Score for J (2025)

Wadada Leo Smith - Tveir spunar fluttir í Iðnó 18. nóvember 2025.

Flytjendur:

Wadada Leo Smith - Trompett

Jakob Bro - Gítar

Matthías MD Hemstock - Slagverk

Skúli Sverrisson - Bassi

Lester Bowie - Gittin' to Know Y'all (1969)

Flytjendur:

Baden Baden Free Jazz Orchestra

Peter Brötzmann - More Nipples (1969)

Flytjendur:

Peter Brötzmann - tenór saxófónn

Han Bennink - trommur

Fred Van Hove - píanó

Buschi Niebergall - bassi

Evan Parker - tenórsaxófónn

Derek Bailey - gítar

John Mayer - Raga Megha (1966)

Flytjendur: Tvöfaldur kvintett Johns Mayer og Joe Harriott:

Joe Harriott - alt saxófón, John Mayer - sembal og fiðlu, Alan Ganley - trommur, Keshav Sathe - tabla, Pat Smythe -píanó, Chandrahas Paigankar - Tanbur, Chris Taylor - flautu Coleridge Goode - bassa, Diwan Motihar - sítar og Kenny Wheeler - trompett

Stormzy - Shut Up (2015)

Dean Blunt & Joanne Robertson - Vigil (2021)

Mica Levi - Unlucky (2011)

Flytjendur: Micachu & The Shapes ásamt London Sinfonietta

Mica Levi - Om Om Om Om (2021)

Flytjendur: Mica Levi & Brother May

Tirzah - Guilty (2018)

Sons of Kemet - Think of Home (2021)

Kofi Flexxx & billy woods - Apothecary (2023)

billy woods & Moor Mother ásamt Mach-Hommy - Chimney (2020)

Moor Mother - The Myth Hold Weight (2019)

úts. Ian Anderson (2025)

Flytjendur: Moor Mother, Wooden Elephant strengjakvintett (Ian Anderson - lágfiðlu, Aoife Ní Bhriain og Hulda Jónsdóttir - fiðlur, Stefan Hadjiev - selló, Nikolai Matthews - kontrabassa) og Beethoven hljómsveitin í Bonn undir stjórn Dirk Kaftan.

Klein - Skyfall (2021)

Flytjendur: Klein, Charlotte Church, Jawnino

Umsjón: Pétur Eggertsson

Þáttur um íslensku og önnur mál.

Umsjón: Anna Sigríður Þráinsdóttir og Guðrún Línberg Guðjónsdóttir

Hvað er baldakin? Og hvað er veifiskati? Hvað er að vera aftarlega á merinni? Hvernig reipi er haldreipi? Ef eitthvað ber á góma, hvort eru það þá fingurgómar eða tanngómar? Hvað er eiginlega að snurfusa?

Fréttir

Aldrei hefur gustað jafn kröftuglega um Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva og nú. En þó pallíetturnar og glimmerið glitri undan ljóskösturunum sprettur sjónarspilið úr rammpólitískum jarðvegi sem, þegar grannt er á litið, hefur alltaf sett sinn brag á keppnina.

Gæti keppnin sungið sitt síðasta 2026?

Gísli Marteinn Baldursson hagar seglum eftir vindvélunum og fylgir blæstri þeirra í gegnum átakasögu Eurovision.

frá Veðurstofu Íslands

Umsjón: Svanhildur Jakobsdóttir.

Gestur úr Mannlega þættinum talar um bækur.

Lesandi vikunnar í Mannlega þættinum í þetta sinn Henning Emil Magnússon prestur í Esjuprestakalli. Hann sagði okkur frá því hvað hann hefur verið að lesa undanfarið og hvaða bækur og höfundar hafa haft mest áhrif á hann í gegnum tíðina. Henning talaði um eftirfarandi bækur og höfunda:

Bread of Angels e. Patti Smith

Leðurblakan og perutréð e. Yosa Buson

Missing Person e. Patrick Modiano

Glerþræðirnir e. Magnús Sigurðsson

Dísa Ljósár e. G.T.Rotmann

Gísla saga Súrssonar

Gyrðir Elíasson

Fréttaskýringaþáttur sem fjallar á ítarlegan og lifandi hátt um heimsmálin, um allt það sem ekki gerist á Íslandi.

Umsjón: Birta Björnsdóttir og Bjarni Pétur Jónsson.

Þátturinn í dag er eins konar óður til öldunga. Annars vegar fjöllum við um einn virtasta og dáðasta mann samtímans, David Attenborough. Hann veðrur 100 ára þann 8.maí næstkomandi. Anna Lilja Þórisdóttir fer yfir sögu og arfleið Attenborough.

Og svo eru það Pete og Bas, Bretar sem eru að nálgast áttrætt en eru að rappa á fullu, nýkomnir frá Bandaríkjunum, eru núna á Evróputúr. Bjarni Pétur segir okkur frá þeim.

Fjöllin, fólkið, kyrrðin, pollurinn og erótískar skáldsögur. Þetta og fleira til laðar fólk til Tálknafjarðar. Atvinna er grundvallaratriði, slúðrið getur verið hvimleitt en samheldnin vegur upp á móti. Íbúum fækkar þrátt fyrir uppgang og húsnæði er af skornum skammti en Tálknfirðingar gefast ekki upp. Fjörðurinn rígheldur.

Umsjón: Arnhildur Hálfdánardóttir.

„Alltaf þegar ég vaknaði á morgnana og dró gardínurnar frá herbergisglugganum þá sá ég bara fjöllin svo ég dró aftur fyrir og fór að gráta. Ég sagði mömmu að ég vildi fara aftur heim, að ég vildi ekki búa hérna.“

Í þessum þriðja og síðasta þætti um lífið á Tálknafirði er rætt við innflytjendur og fjallað um alþjóðleg tengsl Tálknafjarðar sem eru mikil og teygja sig langt aftur í aldir.

Þátturinn var fyrst á dagskrá 14. október 2017.

Í Kúrs gerast nemendur við Háskóla Íslands dagskrárgerðarmenn; segja sögur, kafa í fræðin og spyrja spurninga. Leiðbeinendur: Þorgerður E. Sigurðardóttir og Anna Marsibil Clausen.

Sérkennileg ljósmynd leiðir okkur til þess að kafa dýpra ofan í líf einbúans

á Kvennahóli í Dalasýslu. Biskupinn Peter Michael Micari lifði einangruðu lífi á Íslandi,

andsnúinn neysluhyggju. Hann var þekktur fyrir trúarlegar skoðanir og óvenjulegar venjur.

Þátturinn færir okkur innsýn í líf hans og tengsl við list og samfélag.

Í þættinum er meðal annars rætt við Guðmund Odd Magnússon, eða Godd eins og hann var kallaður, en hann lést skömmu eftir að vinnslu þáttarins lauk.

Umsjón: Alexandra Jónsdóttir

frá Veðurstofu Íslands

Sígild og samtímatónlist frá ýmsum tímum. Íslenskt og erlent í bland.

Tónlistin í þættinum:

Allerseelen op. 10 nr. 8 (1885) eftir Richard Strauss. Yoshikazu Mera kontratenór syngur, með leikur japanska Fílharmóníusveitin undir stjórn Shigeo Genda.

Anti-Formalist Rayok (1948) eftir Dmitíj Shostakovitsj í útsetningu eftir Andrei Pushkarev. Flytjendur eru Alexei Mochalov, bassi, slagverksleikarinn Andrei Pushkarev, slagverk og hljómsveitin Kremerata Baltica.

Heiti plötu: Shostakovich Discoveries : World Premiere Recordings and Rarities (Útg. 23. maí 2025)

Þrjú japönsk ljóð (Three Japanese lyrics), K016 eftir Ígor Stravínskíj.

Verkið skiptist í eftirfarandi þætti:

Akahito

Mazatsumi

Tsaraiuki

Flytjendur eru Alexandra Heath, sópran, Hljómsveit Royal Academy of Music og Julliard School Ensemble, stjórnandi er Barbara Hannigah.

Upptaka fór fram 19.-21. janúar 2024 í Susie Sainsbury Theatre, Royal Academy of Music, London, UK. Útgefið árið 2024 á plötunni Stravinsky: Chamber Works.

Sunrise (1926) eftir Charles Ives. Henry Herford barítón syngur með kammersveitinni Ensemble Modern. Stjórnandi er Ingo Metzmacher. Útgefið árið 1992 á plötunni A Portrait of Charles Ives.

Intermezzo í cís-moll op. 117 nr. 3 eftir Johannes Brahms. Yuja Wang leikur á píanó. Upptaka fór fram 22. apríl árið 2022 á tónleikum í Konzerthaus í Vínarborg,

Hljóðritunin var gefið út á plötunni The Vienna recital, 3. maí 2024.

Kvartett II (1989) eftir Hauk Tómasson. Caput ensemble leikur. Útgefið á plötunni Portrait 1994.

Cockoo dúettinn eftir Sveinbjörn Sveinbjörnsson. Þórarinn Stefánsson leikur á píanó. Hljóðritað í safnaðarheimili Vídalínskirkju í Garðabæ, útgefið árið 2025 á plötunni Einleiksverk fyrir píanó.

Umsjónarmaður spjallar um hvaðeina milli himins og jarðar, oft af sögulegu tagi, les forvitnilega texta úr ýmsum áttum, bæði íslenska og erlenda, og reynir af öllum mætti að hafa ofan af fyrir hlustendum þá klukkustund sem þátturinn stendur. Umsjón: Illugi Jökulsson.

Öðru sinni er borið niður í ævisögu Jónu Sigríðar Jónsdóttur (1899-1997) sem jafnan var frá fullorðinsárum kölluð Trippa-Sigga. Nú segir frá unglingsárum hennar á Snæfellsnesi en síðan vist hennar í Reykjavík, þar sem kunni vel við sig en varð líka fyrir hinni dýpstu sorg.