Atli Heimir Sveinsson látinn

Mynd með færslu
 Mynd: Aðsend mynd - RÚV

Atli Heimir Sveinsson látinn

21.04.2019 - 13:25

Höfundar

Atli Heimir Sveinsson tónskáld er látinn, áttræður að aldri. Þetta kemur fram í tilkynningu frá fjölskyldu tónskáldsins. Atli Heimir var einn af upphafsmönnum nútímatónlistar á Íslandi og eftir hann liggur mikill fjöldi tónverka.

Atli Heimir fæddist í Reykjavík 21. september árið 1938. Hann stundaði nám í píanóleik við Tónlistarskólann í Reykjavík og lauk lokaprófi í tónsmíðum og tónfræði frá Staatliche Hochschule für Musik í Köln árið 1963 þar sem kennarar hans voru m.a. Günter Raphael, Rudolf Petzold og Bernd Alois Zimmermann. Hann nam raftónlist í Hollandi 1964 og sótti Kölner Kurse für neue Musik hjá Karlheinz Stockhausen í fyrsta skipti sem það var haldið árið 1965.

Mynd: RÚV / RÚV
Intermezzo úr Dimmalimm eftir Atla Heimi.

Atli Heimir var einn af upphafsmönnum nútímatónlistar á Íslandi og jafnvígur á allar tegundir tónlistar. Eftir hann liggur mikill fjöldi tónverka, þar á meðal tíu einleikskonsertar og sex sinfóníur, auk fjölda einleiks- og kammerverka. Hann samdi fimm óperur, þar á meðal Silkitrommuna sem var frumsýnd í Þjóðleikhúsinu árið 1980 og síðar á leiklistarhátíð í Venesúela. Sjónvarpsóperan Vikivaki var sýnd samtímis um öll Norðurlönd 1982, og Tunglskinseyjan var frumsýnd í Peking 1996 og síðar í sett upp í Þjóðleikhúsinu. Þá ber að nefna ballettóratóríuna Tímann og vatnið við ljóðabálk Steins Steinars sem frumflutt var á Listahátíð 1997.

Atli Heimir samdi mikinn fjölda sönglaga og kórverka, m.a. fyrir Hamrahlíðarkórinn, og tónverk hans við ljóð Jónasar Hallgrímssonar og Halldórs Laxness eru þjóðþekkt. Hann samdi margvíslega leikhústónlist. Má þar nefna Dimmalimm, Dansleik, Ofvitann, Ég er gull og gersemi, Sjálfstætt fólk, Mýrarljós og söngleikinn Land míns föður. Kvæðið um fuglana, við ljóð Davíðs Stefánssonar, var flutt við vígslu tónlistarhússins Hörpu árið 2011.

Árið 1976 hlaut Atli Tónskáldaverðlaun Norðurlandaráðs fyrstur Íslendinga, fyrir flautukonsert sinn. Árið 1978 hlaut hann síðan L’ordre du merite culturel frá Póllandi og var var kjörinn meðlimur í Konunglegu sænsku tónlistarakademíuna árið 1993. Hann hélt fyrirlestra við ýmsa háskóla víða um heim og var gestakennari við CalArts í Los Angeles og Brown-háskólann í Providence, Rhode Island í Bandaríkjunum. Atli Heimir var staðartónskáld Sinfóníuhljómsveitar Íslands 2004-2007.

Mynd: RÚV / RÚV
Kvæðið um fuglana eftir Atla Heimi Sveinsson og Davíð Stefánsson.

Atli var kennari í tónsmíðum og tónfræðum við Tónlistarskólann í Reykjavík, og annaðist vinsæla tónlistarþætti fyrir RÚV öðru hverju um árabil. Hann var formaður Tónskáldafélags Íslands frá 1972-1983 og formaður Norræna tónskáldaráðsins 1974-1976. Hann skipulagði tónlistarhátíð og aðalfund hins alþjóðlega Félags nútímatónlistar árið 1973 og Norræna músíkdaga 1976. Þá stofnaði Atli Myrka músíkdaga árið 1980. Þessar hátíðir mörkuðu tímamót í íslensku tónlistarlífi og mynduðu ný tengsl milli Íslands og umheimsins.

Sif Sigurðardóttir eiginkona Atla lést árið 2018. Synir Atla Heimis eru Teitur, fæddur 1969 og Auðunn, fæddur 1971. Barnabörnin eru sjö.

Tengdar fréttir

Klassísk tónlist

Atli Heimir Sveinsson áttræður