Kópavogshæli: Forsætisráðherra biðst afsökunar

10.02.2017 - 15:43
Mynd með færslu
 Mynd: RÚV
Bjarni Benediktsson, forsætisráðherra, biður alla þá sem voru vistaðir sem börn á Kópavogshælinu og fjölskyldur þeirra afsökunar á þeirri ómannúðlegu og margháttuðu vanrækslu sem börn hafi búið við á Kópavogshælinu. „Sömuleiðis bið ég afsökunar allt fatlað fólk, börn og fullorðna, sem hefur verið vistað á stofnunum hér á landi og sætt þar ofbeldi eða illri meðferð.“

Í yfirlýsingu Bjarna til fjölmiðla segir jafnframt að hann biðji allt fatlað fólk, börn og fullorðna, afsökunar sem hafi verið vistað á stofnunum hér á landi og sætt þar ofbeldi og illri meðferð. „Sár reynsla verður aldrei bætt að fullu, en á grundvelli laga um sanngirnisbætur verður nú unnið að því að bæta þeim sem urðu fyrir ofbeldi eða illri meðferð þann skaða sem af því hefur hlotist, að því marki sem það er unnt. “

Ný skýrsla vistheimilanefndar um Kópavogshælið leiddi í ljós að fötluð börn voru beitt andlegu og líkamlegu ofbeldi á Kópavogshælinu í rúm fjörutíu ár.„Nefndin telur að börn á fullorðinsdeildum hælisins hafi í verulegum mæli þurft að þola illa meðferð, þ.e. líkamlega, tilfinningalega, vitsmunalega og félagslega vanrækslu, svo og vanrækslu varðandi umsjón og öryggi.“

Bjarni segir í yfirlýsingunni að það sé erfitt en nauðsynlegt að horfast í augu við hversu slæmar aðstæður fatlaðra einstaklinga, barna og fullorðinna, voru á Kópavogshælinu. „Ég er afar þakklátur fyrir að þessu máli hafi verið gerð svo vönduð og góð skil og tel það mikilvægan hluta af uppgjöri við þetta tímabil í sögu þjóðarinnar. “ 

Hann segir að nú muni ráðherrar fara yfir tillögurnar sem settar eru fram í skýrslunni og meta til hvaða ráðstafana verði gripið í því skyni að standa vörð um mannréttindi fatlaðs fólks í íslensku samfélagi.

Yfirlýsing Bjarna í heild:

Skýrsla vistheimilanefndar um vistun barna á Kópavogshælinu var rædd á fundi ríkisstjórnarinnar í dag. Það er erfitt, en nauðsynlegt, að horfast í augu við það hversu slæmar aðstæður fatlaðra einstaklinga, barna og fullorðinna, voru á Kópavogshælinu. Eins og lesa má í skýrslu nefndarinnar hafði Kópavogshælið ákveðna sérstöðu en önnur vistheimili áttu þó margt sammerkt með hælinu. Ljóst er að af rannsókn nefndarinnar má draga ýmsan lærdóm um stöðu fatlaðra barna og foreldra þeirra og almennt um aðbúnað fatlaðs fólks á stofnunum. 

Ég er afar þakklátur fyrir að þessu máli hafi verið gerð svo vönduð o góð skil og tel það mikilvægan hluta af uppgjöri við þetta tímabil í sögu þjóðarinnar.  
Ég tala í dag til allra þeirra sem vistuð voru sem börn á Kópavogshælinu og fjölskyldna þeirra:   Fyrir hönd ríkisstjórnarinnar bið ég ykkur afsökunar á þeirri ómannúðlegu meðferð og margháttuðu vanrækslu sem börn bjuggu við á Kópavogshælinu. Sömuleiðis bið ég afsökunar allt fatlað fólk, börn og fullorðna, sem hefur verið vistað á stofnunum hér á landi og sætt þar ofbeldi eða illri meðferð. 

Sár reynsla verður aldrei bætt að fullu, en á grundvelli laga um sanngirnisbætur verður nú unnið að því að bæta þeim sem urðu fyrir ofbeldi eða illri meðferð þann skaða sem af því hefur hlotist, að því marki sem það er unnt. Þá eru ráðherrar nú að fara yfir tillögur sem settar eru fram í skýrslunni og meta til hvaða ráðstafana verður gripið í því skyni að standa vörð um mannréttindi fatlaðs fólks í íslensku samfélagi
 

 

Freyr Gígja Gunnarsson
Fréttastofa RÚV