Vissi ekki hvaðan féð kom

Sérstakur saksóknari hefur ákært fjóra fyrrum forsvarsmenn Kaupþings fyrir markaðsmisnotkun og umboðssvik þegar milljarðalán voru veitt vegna sýndarkaupa Katar-mannsins Sjeik Mohamed bin Khalifa Al-Thani á rúmum fimm prósentum hlutabréfa í bankanum. Þetta var gert í gegnum flókna viðskiptafléttu sem teygði anga sinna til Bresku Jómfrúreyja, Kýpur og Lúxemborgar haustið 2008. Sérstakur saksóknari telur að þeir Hreiðar Már Sigurðsson, fyrrverandi forstjóri Kaupþings, Sigurður Einarsson, sem var starfandi stjórnarformaður, Magnús Guðmundsson, yfirmaður bankans í Lúxemborg, og Ólafur Ólafsson í Samskipum, einn stærsti hluthafinn, hafi í sameiningu staðið að þessum sýndarviðskiptum. Fjórmenningarnir hafa verið ákærðir fyrir markaðsmisnotkun, umboðssvik eða hlutdeild að þeim.

Þrjú aðskilin lán

Saksóknari telur að Al-Thani fléttan hafi verið hönnuð til þess að blekkja markaðinn og láta svo líta út sem sterkur erlendur fjárfestir hefði trú á framtíð Kaupþings. Því hafi verið leynt, bæði í tilkynningu til kauphallarinnar og í yfirlýsingum stjórnenda í fjölmiðlum, að Ólafur Ólafsson, einn stærsti hluthafinn, hafi komið að fléttunni og því hafi einnig verið leynt að bankinn hafi fjármagnað kaupin að fullu.

Um er að ræða þrjú aðskilin lán. Tvö þeirra, hvort um sig upp á þrettán milljarða, fóru til Tortólu-félaganna Serval í eigu sjeiksins, og Gerland, sem var í eigu Ólafs Ólafssonar.

Um Gerland-lánið segir orðrétt í ákærunni: Lánveitingin var aldrei borin undir lánanefndir bankans og engin lánasamningur eða skuldaviðurkenning undirrituð af hálfu lántaka. Þá var lánshæfi Gerland ekki kannað.

Framkvæmdastjóra ókunnugt um féð

Féð fór síðan af reikningum Gerland og Serval inn á reikning enn eins félags, Choice Stay á Kýpur, í eigu þeirra tveggja, Sjeiks Al-Thanis og Ólafs. Þaðan fór það svo til félagsins sem á pappírunum var kaupandi hlutabréfanna, Q-Iceland Finance. Q-Iceland Finance var í eigu Q-Iceland Holding sem sjeikinn átti einn. Framkvæmdastjóri Q-Iceland Finance, sem formlega eignaðist bréfin, hafði samkvæmt ákærunni ekki hugmynd um hvernig kaupin voru fjármögnuð.

Hefði svo farið að hagnaður hefði orðið af viðskiptunum hefði hann komið fram hjá Choice Stay og þeir Ólafur og Sjeik Al-Thani deilt með sér hagnaðinum.

„Eignalaust aflandsfélag“ fékk milljarða

Þriðja lánið í fléttunni, upp á 50 milljónir bandaríkjadala, andvirði rúmra sex milljarða króna, var svokallað peningamarkaðslán sem fór í gegnum Kaupþing í Lúxemborg til félagsins Brooks Trading. Það var skráð á eynni Tortólu og í eigu annars félags sem aftur var í eigu Sjeiksins. Stífar reglur giltu um hverjir geta fengið lán af þessu tagi. Í ákærunni segir orðrétt um þessa lánveitingu að „augljóst [sé] að eignalaust aflandsfélag með takmarkaðri ábyrgð [sé] langt frá því að fullnægja þessum skilyrðum“. Lánsskjölin voru ekki undirrituð áður en lánið var greitt út og lánanefndum bankans haldið í myrkrinu.

Ekkert þessara lána hefur verið greitt til baka.

Ertu með athugasemd vegna fréttarinnar? Sendu á frettir@ruv.is