Færslur: Leghálskrabbamein

„Þetta á að vera í lagi og við eigum að geta treyst“
Kona sem fór í skimun fyrir krabbameini í leghálsi í lok nóvember í fyrra hefur ekki enn fengið niðurstöður sýnatökunnar, en sýni hennar týndist og hún þurfti að fara aftur. Hún segir að nóg sé komið af því að leita blóraböggla, kominn sé tími til að byggja upp traust kvenna til skimana á nýjan leik.
Myndskeið
„Ráðherra ber ábyrgð á hættulegu ástandi“
Sérfræðiþekking var virt að vettugi þegar ákveðið var að ráðast í breytingar á framkvæmd skimunar fyrir krabbameini í leghálsi. Þetta segir varaformaður læknaráðs Landspítala. Hann segir að ábyrgðin liggi hjá heilbrigðisráðherra og æðstu stjórnendum heilbrigðiskerfisins.
Myndskeið
Segja við óljós svör Landspítala að sakast
Óljós svör Landspítala um hvort hann gæti tekið að sér greiningar á leghálssýnum gerðu það að verkum að samið var um þær við danskt sjúkrahús. Þetta er meðal þess sem fram kemur í skýrslu um breytingar á framkvæmd skimunar fyrir krabbameini í leghálsi. Yfirlæknir meinafræðideildar Landspítala segir þetta rangtúlkun, ekki hafi verið farið fram á það við spítalann að hann sinnti þessu verkefni.
Sjálftökupróf eru framtíðin í leghálsskimun
Heilsugæsla höfuðborgarsvæðisins stefnir að því að bjóða konum sjálftökupróf til að skima fyrir HPV-veirunni í leghálsi. Í lok árs eiga sjálftökupróf að verða valmöguleiki samhliða hefðbundnum skimunum, til dæmis fyrir konur sem vilja ekki eða geta ekki vegna búsetu, farið í leghálsskimun. Sigríður Dóra Magnúsdóttir, framkvæmdastjóri lækninga á Heilugæslu höfuðborgarsvæðisins, segir að í framtíðinni taki sjálftökupróf alfarið við af hefðbundnum leghálsskimunum. 
Engin sýni sem send eru út hafa týnst eða eyðilagst
Engin sýni sem send hafa verið til Danmerkur til skimunar fyrir leghálskrabbameini hafa týnst eða eyðilagst. Heilbrigðisráðherra segir að ferlið gangi betur með hverri vikunni sem líður, en þingmaður Viðreisnar segir málið allt einkennast af flani.
Segir óskiljanlegt að Haraldur Briem teljist óháður
Helga Vala Helgadóttir, þingmaður Samfylkingarinnar og formaður Velferðarnefndar, gagnrýnir harðlega að Haraldur Briem, fyrrverandi sóttvarnalæknir, hafi verið skipaður til að vinna skýrslu um skimanir fyrir leghálskrabbameini. Hún fær ekki séð að hann geti talist óháður í málinu og segir ekkert samráð hafa átt sér stað um skipunina.
10.05.2021 - 18:18
Landlæknir meti hvort Landspítali geti skimað
Heilbrigðisráðuneytið hefur óskað eftir að Embætti landlæknis meti hvort áætlun sem Landspítalinn hefur sett fram um rannsókn leghálssýna uppfyllir viðmið. Núna eru sýnin send til Danmerkur til rannsóknar en ráðuneytið óskaði eftir svörum frá Landspítala um hvort hann gæti sinnt rannsóknunum. Spítalinn hefur lagt fram áætlun um kostnað. Hins vegar greinir Heilsugæslu höfuðborgarsvæðisins og Landspítalann á um hvort unnt sé að uppfylla viðmið um gæði.
Áfram löng bið eftir niðurstöðu úr leghálsskimun
Konur gætu á næstunni þurft að bíða í um átta vikur eftir niðurstöðu úr leghálsskimun, samkvæmt Heilsugæslu höfuðborgarsvæðisins. Biðin styttist þá umtalsvert. Fréttastofa veit dæmi þess að konur sem voru skimaðar í janúar hafi beðið eftir niðurstöðu í um 14 vikur.
Sex konur vilja skaðabætur frá Krabbameinsfélaginu
Enn bætist í hóp þeirra kvenna sem leita réttar síns vegna þess að þær telja sig hafa fengið ranga greiningu í skimun við leghálskrabbameini hjá Krabbameinsfélaginu. Farið hefur verið fram á skaðabætur í málum sex kvenna, bótaskylda í máli einnar hefur verið viðurkennd  og unnið er að fleiri slíkum kröfum.
Ráðuneyti óskar svara Landspítala um leghálsskimun
Heilbrigðisráðuneytið hefur óskað eftir því að Landspítali staðfesti vilja sinn til að annast greiningu leghálssýna og geri grein fyrir því til hvaða aðgerða þyrfti að grípa til þannig að starfsemin uppfylli viðmið um gæði, öryggi og skilvirkni.
Viðtal
Geta greint leghálssýni en hafa ekki verið beðin um það
Meinafræðideild Landspítalans gæti tekið að sér rannsókn á leghálssýnum en ekki hefur verið óskað eftir því. Þetta segir yfirlæknir Meinafræðideildar. Biðtími eftir niðurstöðu rannsókna á sýnum sé styttri hjá deildinni en annars staðar á Norðurlöndum. „Synd að sýni úr íslensku fólki séu send úr landi ef það er óþarfi,“ segir yfirlæknirinn.
Meiri líkur á mistökum þegar sýni eru send út
Anna Margrét Jónsdóttir, formaður félags rannsóknarlækna segir flutning leghálskimana til heilsugæslunnar illa skipulagða og ekkert samráð hafi átt sér stað utan heilsugæslunnar. Meiri líkur séu á að eitthvað fari úrskeiðis þegar sýnin eru send utan til greiningar.
21.02.2021 - 12:38
Um helmingur sýna hefur nú borist frá Danmörku
Óskar Reykdalsson, forstjóri Heilsugæslu höfuðborgarsvæðisins, segir að nú hafi borist niðurstöður helmings þeirra leghálssýna sem send voru til Danmerkur eftir að Heilsugæsla höfuðborgarsvæðisins tók við skimun af Krabbameinsfélaginu um áramótin.
Krabbameinsfélagið segir ranga greiningu mjög fátíða
Halla Þorvaldsdóttir, framkvæmdastjóri Krabbameinsfélagsins, segir að röng greining á leghálssýnum sé mjög fátíð og að árangurinn hér á landi sé góður. Fréttastofa birti í gær viðtal við Hönnu Lind Garðarsdóttur sem fékk ranga greiningu úr leghálsskimun hjá Leitarstöð Krabbameinsfélagsins í nóvember.
Vissi að hún væri með krabbamein en greindist ekki
„Konur eiga að geta treyst því að leghálssýnin séu skoðuð nógu vel,“ segir Hanna Lind Garðarsdóttir, sem greindist með leghálskrabbamein um miðjan nóvember eftir að kvensjúkdómalæknirinn hennar fann sepa í leghálsi sem var sendur til greiningar hjá Landspítalanum. Á sama tíma fann Leitarstöð Krabbameinsfélagsins ekkert óeðlilegt við leghálssýni úr Hönnu Lind.
Krabbameinsfélagið greiðir tugmilljónir vegna mistaka
Krabbameinsfélagið hefur viðurkennt bótaskyldu í máli konu vegna rangrar greiningar í skimun við leghálskrabbameini hjá félaginu. Málum ellefu kvenna sem telja sig hafa fengið ranga greiningu hjá Krabbameinsfélaginu hefur verið vísað til Embættis landlæknis og í málum fjögurra þeirra hefur verið farið fram á skaðabætur.
Þrjár konur fara fram á skaðabætur vegna skimana
Þrjár konur, sem telja sig hafa fengið ranga niðurstöðu úr leghálsskimun hjá Krabbameinsfélaginu, hyggjast fara fram á skaðabætur frá Krabbameinsfélaginu. Lögmaður kvennanna hefur nú á sínu borði mál þriggja kvenna sem telja sig hafa fengið rangar niðurstöður úr brjóstaskimun. 
Fékk ekki niðurstöðuna fyrr en sjö árum síðar
Kona, sem fór í leghálsskimun hjá Leitarstöð Krabbameinsfélagsins árið 2013 án athugasemda, greindist með krabbamein í legi tveimur árum síðan. Nýverið bað hún um að sjö ára gamalt sýni sitt yrði endurskoðað en í því voru frumubreytingar. Henni var sagt að ekki hefði náðst í hana á sínum tíma til að láta hana vita af niðurstöðunum.
Málum fimm kvenna vísað til Landlæknis
Málum tveggja kvenna verður vísað til Embættis landlæknis til skoðunar og frekari rannsóknar eftir helgi vegna grunsemda um mistök í skimun fyrir leghálskrabbameini hjá Krabbameinsfélagi Íslands. Þar með verða fimm slík mál á borði landlæknis, tveimur hefur þegar verið vísað þangað og í dag eða á morgun stendur til að vísa því þriðja til embættisins.
Óháður aðili þarf að kanna hvort mistök hafi orðið
Fullt tilefni er til að landlæknisembættið fái óháðan aðila til að kanna hvort mistök hafi átt sér stað við greiningu sýna hjá Krabbameinsfélaginu lengra aftur í tímann en til 2018.
Meta skaðabætur vegna Krabbameinsfélagsins
Mál konu, sem fékk þær niðurstöður úr leghálsskimun árið 2018 að ekkert væri athugavert, en greindist síðar með krabbamein er nú til meðferðar hjá tryggingafélagi Krabbameinsfélagsins þar sem mat verður lagt á hugsanlegar skaðabætur.
Vísbendingar um brotalamir í skimunum í mörg ár
Vísbendingar eru um að mistök hafi verið gerð við greiningu krabbameinssýna hjá Krabbameinsfélaginu í mörg ár. Þetta segir Sævar Þór Jónsson, lögmaður Hann hefur fengið um 20 fyrirspurnir vegna hugsanlegra rangra niðurstaðna úr leghálsskimunum og er með fimm mál til meðferðar. Tveimur málum verður vísað til Landlæknis til skoðunar á næstu dögum. Eitt þeirra varðar konu sem fór í krabbameinsskimun 2013 sem gaf tilefni til nánari skoðunar sem ekki var gerð. Konan er nú látin.
Viðtal
Landlæknir: Myndi ekki hika við að mæta í skimun
Alma Möller landlæknir sagði í sjónvarpsfréttum að skjal sem Sjúkratryggingar fundu í gær séu óklárað vinnuskjal þar sem gæti misskilnings. Þar sé einnig að finna atriði sem Krabbameinsfélag Íslands hefði leiðrétt ef það hefði fengið tækifæri til þess. Hún sagði að aðstoða þyrfti þær konur sem kynnu að hafa orðið fyrir skaða vegna mistaka við krabbameinsleit en ítrekaði um leið mikilvægi þess að konur færu í skimun.
Hafa farið yfir þriðjung sýnanna 6.000
Leitarstöð Krabbameinsfélags Íslands hefur nú farið yfir rúman þriðjung af þeim 6.000 sýnum sem ákveðið var að endurskoða eftir að í ljós kom að mistök höfðu verið gerð við greiningu hluta þeirra. 
Krabbameinsfélagið krefst að fréttir verði fjarlægðar
Krabbameinsfélagið krefst þess að fréttir, þar sem starfsmaður, sem gerði mistök við greiningu leghálssýnis, er nafngreindur verði fjarlægðar. Starfsmaðurinn kom fram undir nafni í viðtali við Mannlíf í gær og birtist fréttin í kjölfarið í fleiri fjölmiðlum. Mistökin urðu til þess að leghálskrabbamein konu á fimmtugsaldri greindist ekki og er það nú ólæknandi.