Færslur: Fornleifarannsóknir

Skriða frá 11. öld varðveitir heillega húsveggi
Heillegir húsveggir frá 11. öld hafa nú fundist í fornleifauppgreftri á Seyðisfirði. Skriða sem fallið hefur um árið 1150 lagðist upp að veggjum húsa við landnámsbæinn Fjörð, svo veggirnir hafa varðveist vel. Ragnheiður Traustadóttir, fornleifafræðingur segir spennandi vikur fram undan í uppgreftrinum, sem sé umfangsmikill.
Sjónvarpsfrétt
900 ára gömul hesta- og hundabein grafin upp í Odda
Átta hundruð ára gömul bein af hesti, hundum og kindum sem fundist hafa í hrundum manngerðum hellum geta varpað ljósi á dýralíf hér á landi fyrir níu hundruð árum. Dýrabein sem fundust við uppgröft að Odda á Rangárvöllum eru óvenjuvel varðveitt.
Sjónvarpsfrétt
Uppgötva sífellt fleiri manngerða hella við Odda
Tugi ef ekki hundruð manns hefur þurft til að gera fjölda manngerðra hella við Odda á Rangárvöllum. Fornleifafræðingar grófu sig niður á stóran helli fyrir nokkrum dögum sem hrundi saman fyrir árið 1150.
Minjar frá tímum Maya finnast við nýja járnbrautarleið
Mörg hundruð minjar frá valdatíð Maya fundust þegar undirbúningur hófst við að leggja nýja járnbrautarteina á Yucatan-skaga í Mexíkó. Alls hafa fundist nærri 2.500 mannvirki, 80 grafreitir og þúsundir brota af öðrum minjum samhliða Maya-járnbrautinni, hefur CNN eftir fréttatilkynningu mann- og sagnfræðistofnunar Mexíkó sem send var út á fimmtudag. 
Trjáhringir renna stoðum undir Íslendingasögur
Nýjar rannsóknir á fornminjum á Nýfundnalandi í Kanada benda til þess að norrænir menn hafi sest að vestanhafs fyrir þúsund árum. Aldursgreining á trjáhringjum leiðir þetta í ljós að sögn fréttastofu CNN.
Maðurinn hefur gætt sér á gráðosti og bjór í 2.700 ár
Osta- og bjórgerð er samofin evrópskri menningu langt aftur í aldir. En nú hafa vísindamenn leitt í ljós að hún nái lengra aftur en talið hefur verið. Menn hafi þegar verið farnir að beita gerjun til að framleiða gráðost og bjór fyrir 2.700 árum.
13.10.2021 - 18:31
Smá skref reynast stór fyrir sögu Norður-Ameríku
Steingerð fótspor sem talin eru frá um 23 þúsund árum eru elstu merki sem til eru um ferðir manna í Norður-Ameríku. Fótsporin fundust í eyðimörkinni í Nýju-Mexíkó í Bandaríkjunum, og benda til þess að menn hafi gengið um álfuna löngu fyrir lok síðustu ísaldar.
Sjónvarpsfrétt
„Með merkilegri fundum síðari ára í fornleifafræðinni“
Gullhringur og höfuðfat eru meðal muna sem fundist hafa við uppgröft á rústum Þingeyraklausturs í vikunni. Prófessor í fornleifafræði segir fundinn vera með þeim merkilegri á síðari árum.
Uppgötvuðu tvær risaeðlutegundir í Kína
Tvær risavaxnar, áður óuppgötvaðar risaeðlutegundir voru meðal steingervinga sem fundust í norðvestanverðu Kína. Vísindamenn frá kínversku vísindaakademíunni og þjóðminjasafni Brasilíu telja annað dýrið hafa verið yfir 20 metra langt og hitt um 17 metrar. Steingervingarnir eru meðal þeirra fyrstu sem fundist hafa af forsögulegum hryggdýrum í Kína.
13.08.2021 - 06:57
Bein finnast í Ísrael af áður óþekktum frummanni
Ísraelskir vísindamenn sögðust í gær hafa fundið bein sem tilheyrðu „nýrri tegund af frummanni“ sem ekki hefði áður verið vitað af og varpaði nýju ljósi á þróun mannkyns.
Landinn
Krakkar feta sig áfram í fornleifauppgreftri
Fornleifaskóli unga fólksins hefur verið starfræktur frá 2018 eða frá því að uppgröftur þar hófst í Odda. Hann er ætlaður krökkum í 7. bekk í grunnskólunum í Rangárþingi, bæði til að kynna þeim aðferðir fornleifafræðinnar og sögu sveitarinnar og þá sérstaklega Odda.
Kennsl borin á einn leiðangursmanna Franklins
Vísindamönnum hefur tekist að bera kennsl á líkamsleifar eins leiðangurssmanna úr Franklin-leiðangrinum svonefnda. Leiðangurinn endaði með ósköpum um miðja nítjándu öld, og er fátt vitað um afdrif leiðangursmanna. 
07.05.2021 - 06:48
Brýnt að bjarga minjum á Siglunesi undan ágangi sjávar
Vernda þarf órannsakaðar mannvistarleifar á Siglunesi fyrir ágangi sjávar. Það verði gert með því að byggja sjóvarnargarð á nesinu, milli Siglufjarðar og Héðinsfjarðar.
Fornleifar fundust í Hrunamannahreppi
Fornminjar hafa fundist við bæinn Gröf í Hrunamannahreppi. Talið er að þær séu frá landnámsöld. Gera þarf breytingar á uppbyggingu íbúðahverfis vegna þessa.
Segir gylltu borgina í Egyptalandi fundna
Nýlega uppgötvuð forn-egypsk borg þykir einhver merkilegasti fornleifafundur í landinu síðan grafhýsi Tutankhamuns fannst. Borgin er sögð frá gullaldarárum faraóa, fyrir um 3.000 árum.
11.04.2021 - 04:52
Forn biblíuhandrit fundust í Ísrael
Tilkynnt var í Ísrael í morgun að bútar úr bókrollu hefðu fundist við forneifarannsóknir. Rollurnar eru sagðar innihalda tvö þúsund ára gamla Biblíutexta á grísku úr skrifum minni spámannanna tólf.
16.03.2021 - 08:09
Fornleifafundur varpar ljósi á tíma Nýja ríkisins
Fornleifa- og ferðamálaráðuneyti Egyptalands tilkynnti í dag um merkan fornleifafund í greftrunarsvæði við Saqqara suður af Kaíró. Auk verðmætra muna fundust meira en fimmtíu skreyttar trékistur á tíu til tólf metra dýpi.
16.01.2021 - 20:06
Friðlýsing fornbýla í Þjórsárdal verndar sögu dalsins
Lilja Alfreðsdóttir staðfesti í dag sem eina heild friðlýsingu minja 22 fornbýla í Þjórsárdal.
Mjög stór miðaldaskáli finnst á Hrafnseyri
Drónamyndatökur og notkun hitamyndavélar í dróna leiddu í ljós mikið af minjum sem ekki var vitað um í Arnarfirði á Vestfjörðum. Sömuleiðis hafa fundist minjar sem getið var í heimildum en staðsetning hafði verið nokkuð á huldu.
Álframleiðandi þarf að biðja frumbyggja afsökunar
Framkvæmdastjóri Rio Tinto, eins stærsta álframleiðanda heims, Jean-Sebastien Jacques verður af 3,5 milljóna Bandaríkjadala bónusgreiðslu. Svipað á við um aðra háttsetta starfsmenn fyrirtækisins.
24.08.2020 - 03:48
Myndskeið
Rannsaka ritmenningu og bókagerð Þingeyraklausturs
Bútur af bókaleðri, innsiglishringur og borði með ævafornu letri er meðal þess sem fundist hefur í fornleifarannsóknum í rústum Þingeyraklausturs. Þar á að rannsaka þá miklu ritmenningu og bókagerð sem fram fór í klaustrinu.
Menn áttu ekki þátt í útdauða loðinna nashyrninga
Loðnir, tveggja tonna þungir, brúnir nashyrningar flökkuðu forðum um norð-austanverða Síberíu. Fyrir fjórtán þúsund árum hurfu þeir svo með dularfullum hætti. Mannkynið lá lengi undir grun vísindamanna um að hafa valdið útdauða nashyrninganna.
13.08.2020 - 18:15
Ráðgátan um upprunastað jötunsteinanna leyst
Breskir vísindamenn telja sig hafa komist að því hvaðan jötunsteinar Stonehenge voru upphaflega sóttir. Stonehenge er ævafornt mannvirki í suðvesturhluta Englands. Talið er að bygging þess hafi hafist fyrir um 5000 árum.
30.07.2020 - 00:05
Mynd með færslu
Tólf þúsund ára náma í neðansjávarhelli í Mexíkó
Vísindamenn í Mexíkó birtu á föstudag niðurstöður margra mánaða rannsókna á neðansjávarhellum, þar sem áður var okkurnáma. Samkvæmt niðurstöðunum hófst námuvinnsla fyrir um tólf þúsund árum, um það leyti sem mannkynið dreifði sér um álfuna. 
05.07.2020 - 06:44
Útlínur rómverskrar borgar fundnar án uppgraftar
Vísindamenn notuðu fjórhjól, ratsjár og gervihnetti til þess að greina útlínur fornrar rómverskrar borgar í dalnum þar sem áin Tíber rennur norður af Róm. Borgin Falerii Novi hefur legið neðanjarðar síðustu 1300 ár. 
09.06.2020 - 03:30