Færslur: Aðgerðaáætlun í loftslagsmálum

Spegillinn
Verður að slá verulega í klárinn
Samkvæmt nýrri eldsneytisspá er ljóst að stjórnvöld þurfa að bretta upp ermar til að ná markmiðum sínum í loftslagsmálum. Í viðræðum stjórnarflokkanna, sem nú standa yfir, er ljóst að tekist er á um hvaða leiðir á að fara á næstu árum. Kjörtímabili næstu ríkisstjórnar lýkur 2025, þegar langt verður liðið á tímabilið sem Parísarsamningurinn tekur til.
Hafa krafist loftslagsaðgerða 146 sinnum
Ungt fólk lagði niður störf og nám í hádeginu í dag til að krefjast frekari aðgerða stjórnvalda í loftslagsmálum og til að hvetja fólk til að kjósa með loftslagsmál í huga. Þetta var 146. loftslagsverkfallið á Austurvelli.
Loftslagsmál aðalmálaflokkur komandi kosninga
Umhverfisfræðingur segir fátt í skýrslu milliríkjanefndar Sameinuðu þjóðanna koma á óvart. Loftslagsmálin séu á ystu nöf og verði aðalmálaflokkur í komandi kosningum.
Loftslagið kallar á jafn róttækar aðgerðir og COVID-19
„Íslendingar þurfa að lýsa yfir neyðarástandi í loftslagsmálum,“ sagði Kristín Vala Ragnarsdóttir, prófessor í jarð- og sjálfbærnifræðum við Háskóla Íslands, í upphafsávarpi á fyrsta upplýsingafundi loftslagsverkfallsins í dag. Ungir umhverfissinnar hafa boðað til þriggja upplýsingafunda um loftslagmál og segja að jafn rótttækar aðgerðir þurfi í loftslagsmálum og heimsfaraldri COVID-19.
Fréttaskýring
Létu stjórnvöld moka ofan í nógu marga skurði?
Ríkisstjórnin lofaði að moka ofan í skurði og planta trjám til að binda kolefni og taka á stærsta losunarþætti landsins, þeirri urmull af gróðurhúsalofttegundum sem stígur upp úr mýrunum sem voru framræstar, margar fyrir ríkisstyrk, breytt í tún. Athæfi sem Halldór Laxness hneykslaðist á í ritgerð sinni „Hernaðurinn gegn landinu.“ En hvernig gekk? Náðu stjórnvöld að tvöfalda umfang skógræktar, er nú tífalt meira endurheimt af votlendi en árið 2018?
Vill að fleiri loftslagsmarkmið verði lögfest
Með því að lögfesta markmið í loftslagsmálum eru aðgerðir ekki háðar því hverjir sitja í ríkisstjórn hverju sinni, segir Rósa Björk Brynjólfsdóttir þingmaður Samfylkingarinnar.
Myndskeið
Breyttir hafstraumar, tíðari skriðuföll og flóð
Breyttir hafstraumar, súrnun sjávar, flóð, tíðari skriðuföll og kraftmeiri eldgos eru meðal líklegra áhrifa loftlagsbreytinga á íslenskt náttúrufar, segir jarðeðlisfræðingur á Veðurstofu Íslands.
Áhrif loftslagsbreytinga eru að raungerast
„Það verður aldrei of seint að bregðast við loftslagsbreytingum. Við erum að forða okkur frá verri og verri afleiðingum,“ segir Auður Önnu Magnúsdóttir, forstjóri Landverndar. „En það sem við sjáum núna er að áhrifin sem hafði verið varað við eru að raungerast.“
Seinagangur, frestun og ábyrgðarleysi í loftslagsmálum
Seinagangur, frestun, ábyrgðarleysi, ábyrgðarfirring og sérhagsmunir hafa verið ríkjandi yfirbragð íslenskra stjórnvalda í loftslagsmálum. Þetta kemur fram í nýrri harðorðri yfirlýsingu frá Landvernd um aðgerðir íslenskra stjórnvalda í málaflokknum.
Myndskeið
Segir of dýrt að hætta kolabrennslu
Þrátt fyrir skýra stefnu danskra stjórnvalda um að draga úr losun gróðurhúslofttegunda, þá gengur það afar hægt. Framkvæmdastjóri verksmiðjunnar sem losar mest segir of dýrt að hætta kolabrennslu og skipta yfir í aðra orkugjafa.
Skrifstofa loftslagsþjónustu og aðlögunar stofnuð
Skrifstofa loftslagsþjónustu og aðlögunar hefur verið stofnuð á Veðurstofu Íslands. Guðmundur Ingi Guðbrandsson umhverfisráðherra tilkynnti þetta á ársfundi Veðurstofunnar í morgun. Hann segir að með þessu sé verið að safna þekkingu á einn stað, svo hægt sé að taka sem skynsamlegastar ákvarðanir í loftslagsmálum.
„Kyrrstaðan rofin“
Losun gróðurhúsalofttegunda á Íslandi dróst saman um 2% milli áranna 2018 og 2019 og er það mesti samdráttur sem mælst hefur frá árinu 2012. Umhverfisráðherra segir ánægjulegt að kyrrstaða hafi verið rofin í loftslagsmálum. Draga muni enn meira úr mengun af mannavöldum hér á landi á næstu árum.
Losun dróst saman milli ára – enn langt í markmiðin
Losun gróðurhúsalofttegunda sem eru á beinni ábyrgð Íslands, miðað við alþjóðasamninga, var tveimur prósentum minni árið 2019 en árið 2018. Losun hefur ekki dregist svo mikið saman milli ára síðan 2012. Ísland losaði 2.883 kílótonn af ígildum koldíoxíðs árið 2019.
Bandaríkin formlega aðili að Parísarsamkomulaginu á ný
Bandaríki Norður-Ameríku gerðust í dag formlega aðili að Parísarsamkomulaginu á nýjaleik, 30 dögum eftir að Joe Biden, Bandaríkjaforseti, gaf út tilskipun þess efnis. John Kerry, sérlegur erindreki Bandaríkjastjórnar í loftslagsmálum, tók af þessu tilefni þátt í fjarfundi með Antonio Guterres, aðalframkvæmdastjóra Sameinuðu þjóðanna og sendiherrum nokkurra ríkja í tengslum við öryggisráðstefnuna í München.
Vill fækka flöskuhálsum og fjölga hagrænum hvötum
Stjórnvöld ætla að kortleggja kolefnisspor byggingageirans því það er grunnforsenda þess að geta byrjað að minnka það. Verktaki segir ekki hægt að ætlast til þess að fyrirtæki taki kostnaðinn við að byggja grænni hús alfarið á sig. Skortur á innviðum sé flöskuháls.
Stefna að 55 prósenta samdrætti í losun
Stjórnvöld hyggjast stefna að 55 prósenta samdrætti í losun gróðurhúsalofttegunda árið 2030 en ekki 40 prósentum eins og stefnan var sett á í upphafi kjörtímabils.
Svíar ætla að bjarga umhverfinu eins og bönkunum forðum
Sænska ríkisstjórnin kynnti í dag aðgerðaráætlun í umhverfis- og loftslagsmálum. Leggja á til að setja jafnvirði um 150 milljarða íslenskra króna í málefnið í fjárlögum næsta árs.
Verði liður í að Ísland nái loftslagsmarkmiðum sínum
Stefnt er að því að draga úr losun frá sjávarútvegi og auka eftirspurn eftir heilnæmum íslenskum fiski með samstarfi stjórnvalda og sjávarútvegsfyrirtækja. 
Fréttaskýring
Binda miklar vonir við „business as usual“
Fyrir árið 2030 þarf losun frá vegasamgöngum að minnka um 37%. Það er stuttur tími en vísindamenn sem mátu aðgerðir í uppfærðri loftslagsáætlun stjórnvalda telja að það náist. Auður Önnu Magnúsdóttir, framkvæmdastjóri Landverndar furðar sig á forsendum matsins, segir grunnsviðsmynd gera ráð fyrir því að stór hluti samdráttarins verði sjálfkrafa án aðgerða. Brynhildur Davíðsdóttir, prófessor í umhverfisfræði, leiddi matsvinnuna. Hún gerir ráð fyrir viðsnúningi í orkunotkun á næstu tíu árum.
Ekki líklegt að Íslendingar standi við Parísarsáttmála
Auður Önnu Magnúsdóttir framkvæmdastjóri Landverndar segir að uppfærð aðgerðaráætlun stjórnvalda í loftslagsmálum sé til mikilla bóta en þrátt fyrir það séu ekki líkur á því að Íslendingar standi við Parísarsáttmálann.
Viðtal
Renna ekki blint í sjóinn eins og í fyrri aðgerðaáætlun
Stjórnvöld kynntu í dag uppfærða aðgerðaáætlun í loftslagsmálum, útgáfan hefur tafist ítrekað. „Þó svo áætlunin að hafi dregist höfum við samt sem áður verið að setja aðgerðir, hverja á fætur annarri í framkvæmd,“ segir Guðmundur Ingi Guðbrandsson, umhverfisráðherra. Hann getur ekki svarað því hversu miklum samdrætti stjórnvöld hafa þegar náð. Tæpir sjö milljarðar fylgdu áætluninni árið 2018 en nú eru þeir níu. Þá er eftirfylgni með aðgerðum bætt.