Athugið þessi frétt er meira en mánaðargömul.

Fallið verði frá hugmyndum um lögfestingu íbúalágmarks

05.12.2020 - 20:40
Mynd með færslu
 Mynd:
Fulltrúar 20 sveitarfélaga vilja að fallið verði frá hugmyndum um lögfestingu íbúalágmarks. Slík lögfesting gangi gegn sjálfstjórnarrétti sveitarfélaga og jafnvel gegn stjórnarskrá. Skynsamlegar sameiningar muni ná fram að ganga án þvingana.

Á aukalandsþingi Sambands íslenskra sveitarfélaga í september 2019 var samþykkt tillaga um eflingu sveitarstjórnarstigsins, meðal annars um íbúalágmark. Þetta hefur þróast þannig að í vikunni var lagt fram á Alþingi lagafrumvarp um lágmarksfjölda íbúa.

Brot á sjálfstjórnarrétti sveitarfélaga

Fulltrúar 20 sveitarfélaga hafa nú sent frá sér tillögu til landsþings Sambands sveitarfélaga, sem haldið verður 18. desember, um að fallið verði frá hugmyndum um lögfestingu íbúalágmarks. Þeir telja þetta fara gegn sjálfstjórnarrétti sveitarfélaga, lýðræði og íbúalýðræði og standist jafnvel ekki stjórnarskrá, eða Evrópusáttmála um sjálfsstjórn sveitarfélaga. Stækkun og efling sveitarfélaga sé til lítils ef lýðræðið skorti. Enda staðfesti sá fjöldi sveitarfélaga sem standi að þessarri tillögu að stuðningur sveitarfélaga við íbúalágmark hafi verið ofmetinn í umræðunni.

Ekki á móti sameiningum sveitarfélaga

Þröstur Friðfinnsson, sveitarstjóri Grýtubakkahrepps og talsmaður hópsins, segir þessi sveitarfélög ekki á móti sameiningu. Enda séu sum þeirra þegar í þannig ferli. Sameining eigi að vera á forsendum sveitarfélaganna sjálfra en ekki með lögbundnum þvingunum. 

Sjaldan veið meiri þörf fyrir samstöðu

„Það er ljóst að andstaða við þvingaðar sameiningar er mikil, einkum hjá minni sveitarfélögum en einnig meðal fulltrúa margra stærri sveitarfélaga.  Enda fer það þvert gegn hlutverki og eðli Sambands íslenskra sveitarfélaga að stærri sveitarfélög beiti sér innan þess, gegn vilja og hagsmunum minni aðildarfélaga.  Við væntum þess að þau láti af slíkum háttum og standi við bakið á lýðræði og stjálfstjórnarrétti sveitarfélaga sem löngum fyrr.  Sjaldan hefur verið meiri þörf fyrir samstöðu og einingu meðal sveitarfélaga en einmitt um þessar mundir," segir meðal annars í yfirlýsingu hópsins. 

Skynsamlegar sameiningar muni ná fram að ganga

„Þar sem sameiningar eru skynsamlegar munu þær ná fram að ganga án þvingana.  Mikill fjárhagslegur stuðningur við sameiningar sem nú er í boði er hvetjandi, enda er töluvert að gerast í sameiningarmálum og sú þróun mun halda áfram.  Sameiningar undir formerkjum nauðungar verða hins vegar aldrei til heilla. Styrking sveitarfélagastigsins er að sönnu mikilvægt mál en snýst um flest annað en þvingaðar sameiningar.  Svo sem um tekjustofna sveitarfélaga, tekju- og, verkaskiptingu milli ríkis og sveitarfélaga svo fátt eitt sé nefnt.  Á þeim sviðum blasir þörfin við og ber að vinna hratt að úrbótum."