Athugið þessi frétt er meira en mánaðargömul.

923 milljóna kröfu vísað frá héraðsdómi

Mynd með færslu
 Mynd: Bjarni Rúnarsson - RÚV
Héraðsdómur Reykjavíkur vísaði í dag frá kröfu fyrirtækisins EC-Clear ehf. á hendur viðskiptabönkunum þremur, Valitor og Borgun. Krafan hljóðaði upp á tæplega 923 milljónir króna. Fyrirtækið sakar félögin um samkeppnislagabrot og ætlaðra samkeppnislagabrot á greiðslukortamarkaði.

Málið var þingfest í apríl og fór málflutningur fram í byrjun nóvember. Málið á sér langa sögu og hefur málinu nú í fimmgang verið vísað frá dómi á öllum dómstigum. Árið 2015 var gerð dómsátt á milli hinna stefndu og Samkeppniseftirlitsins  þess efnis að fyrirtækin fimm greiddu samtals 1.620 milljónir króna í  sekt vegna samkeppnishamlana á greiðslukortamarkaði. Fyrirtækin brutu gegn samkeppnislögum og EES-samningnum.

Dóminn má lesa hér

Upphaf málsins má rekja til þess að Kortaþjónustan kvartaði til Samkeppniseftirlitsins undan bönkunum, sem útgefendum kortanna, og greiðslumiðlunarfyrirtækjunum, sem færsluhirðum, vegna samkeppnishamlana á markaði. Þær samkeppnishamlanir fælust annars vegar í veitingu vildarpunkta og hins vegar í gjaldtöku. Auk þess að greiða sekt samþykktu fyrirtækin að breyta skipulagi og framkvæmd viðskipta á greiðslukortamarkaði.  Breytingarnar fólu í sér hámarksgjald á þóknunum sem renna til bankanna, svonefnds milligjalds, vegna þjónustu sem þeir veita verslunum og öðrum söluaðilum. Í kjölfar rannsóknar Samkeppniseftirlitsins var gerð áðurnefnd dómssátt.

Kortaþjónustan höfðaði í kjölfarið mál og krafðist skaðabóta vegna  samráðsins,  einkum  vegna  ákvörðunar  þeirra  um milligjöldin,  þ.e.  greiðslu  færsluhirða  til  kortaútgefenda.   Í matsbeiðni var óskað eftir því að metið yrði umfang missis hagnaðar stefnanda og annað tjón sem leitt hafi af þeirri háttsemi stefndu sem lýst er í andmælaskjali Samkepppniseftirlitsins frá árinu 2013, en síðar var ákveðið að efni matsgerðar skyldi  takmarkast  við  mat  á  tjóni  vegna  ákvörðunar  milligjalda  á  debetkortamarkaði. Hæstiréttur staðfesti frávísun héraðsdóms árið 2017. Landsréttur hefur vísað málinu frá tvisvar, árin 2018 og 2019 á grundvelli vanreifunar. 

Í dómnum segir:

„Að  mati dómsins  er  enn  uppi  sami  óskýrleiki  hvað  varðar  afmörkun  bótagrundvallar kröfu málsinsog lýst er  í nefndum dómi  Landsréttar. Er fyrst til þess að líta að stefna málsins er 39 blaðsíður að lengd og á köflum erfitt að henda reiður á því í hverju ætluð bótaskyld háttsemi felist. Í kröfugerðinni er háttsemi stefndu lýst þannig að hún hafi falist í  „einhliða  ákvörðun  stefndu Borgunar hf. og  Valitors  hf., bæði  sameiginlega  með krossfærsluhirðingu og í sitthvoru lagi, á samræmdum milligjöldum fyrir debetkort“. Á hinn  bóginn er  víða  í  stefndu  að  finna  mun  víðtækari  og óljósari lýsingu  á  háttsemi stefndu.  Segir t.d. í almennri  umfjöllun  um  sakarefnið að um sé  að  ræða „alvarleg  og langvarandi  brot  sem  voru  til  þess  fallin  að  skaða  Kortu“ og  vísað m.a. til  efnis andmælaskjals Samkeppniseftirlitsins til stuðnings þeirri staðhæfingu. Þá er í umfjöllun um ákvörðun milligjalda vísað til þess að hinir stefndu bankar hafi synjað Kortu um gerð tvíhliða  samnings.“ segir í dómsorðinu.

Þá segir einnig að allir meginágallar á málatilbúnaði sem leiddu til fyrri frávísanna séu enn til staðar. Geri þurfi grein fyrir grundvelli bótakröfu og greina á milli þess tjóns sem bætt var fyrir í dómsátt og þess tjóns sem farið er fram á bætur fyrir í málinu nú. 

„Af þessum sökum hefur stefnandi ekki sýnt fram á það með fullnægjandi hætti nú, frekar en í fyrri málatilbúnaði sínum, hvert orsakasamhengið er á milli háttsemi stefndu sem hann kveður vera grundvöll bótakröfu sinnar og þess tjóns sem hann byggir á að sé afleiðing þeirrar háttsemi. Aðalkrafa stefnanda er því vanreifuð. Af sömu ástæðu er heldur ekki unntað taka varakröfur hans, um bætur að álitum, til skoðunar. Verður ekki hjá því komist að vísa málinu í heild frá dómi enn á ný.

Stefnanda var gert að greiða hverju fyrirtæki 500.000 krónur í málskostnað.